Vocaal Ensemble Tiramisu o.l.v. Rienk Bakker in samenwerking met slagwerkensemble Klokslag
Religie was in de vorige eeuw een fenomeen waartegen men zich graag afzette. Het was nodig om, soms met kracht, zich los te maken van een gevestigd religieus instituut. Vandaag de dag echter is die storm wel zo’n beetje geluwd en is er ‘niks mis mee’ om gelovig te zijn – zolang je je geloof niet aan andere opdringt. Je zou kunnen zeggen: religie mag weer.
Uitgangspunt voor dit programma van Tiramisu zijn de teksten van de Rooms-Katholieke mis. Deze zijn eeuwenlang ongewijzigd gebleven en door de geschiedenis heen hebben ontelbaar veel componisten ze getoonzet. Zo ook de in 1973 geboren Spaanse componist Bernat Vivancos. In zijn werk Messe aux sons des cloches wil hij een onmiskenbaar kerkelijke atmosfeer creëren en dit doet hij door het gebruik van vier slagwerkers die, elk vanuit een andere hoek van de kerk, een klokkenspel bespelen. De luisteraar zit in het epicentrum van de klank. Voor in de kerk zingt het koor de teksten die zich in de muziek van Vivancos
moeiteloos mengen met het klokkenspel dat beurtelings en tegelijk klinkt. Een beetje experimenteel is het wel, maar voor Tiramisu is daar ‘niks mis mee’.
De Nederlandse componist Ton de Leeuw componeerde in zijn vroege jaren als componist een Missa Brevis (“korte mis”) waarin hij duidelijk al zoekende is naar zijn eigen stijl die hij later zal ontwikkelen. Het is ook een stuk waarin koorklank heel belangrijk is, iets waar Tiramisu een voorkeur voor heeft. In het Credo van Einojuhani Rautavaara en het Gloria van Aylton Escobar komen we weer oeroude misteksten tegen die op een hedendaagse manier zijn getoonzet. In de laatstgenoemde wordt duidelijk een combinatie gemaakt van Braziliaanse volksmuziek met het religieuze gevoel van de tekst.
Waar ook niks mis mee is, is het fenomeen ‘van de kerk naar de kroeg’. Zoals ook in vorige beschrijvingen al naar voren kwam is Tiramisu dol op contrasten. Muzikaal gezien wordt het contrast niet groter dan wanneer je van de kerkmuziek naar de kroegmuziek gaat. De link naar de volksmuziek in de muziek van Escobar bracht Tiramisu op het idee van twee Zuid-Afrikaanse liederen: een religieus Paaslied en een, tikje bizar, drinklied waarbij het koor de indruk moet wekken niet helemaal nuchter meer te zijn.
We plaatsen in dit concertprogramma twee werelden tegenover elkaar. Naast het uitgesproken sacrale gedeelte zetten we een aantal liederen die niets anders verkondigen dan te genieten van het leven met in dit geval een goede borrel. Niks mis mee!
Programma
- Missa Brevis (Ton de Leeuw)
- Messe aux sons des cloches (Bernat Vivancos, 1973)
- Jam Lucis orto sidere (Orlando di Lasso)
- Indodana (Trad. Zuid-Afrikaans sacraal lied)
- Uit: Missa Breve Sobre Ritmos Populares Brasilieiros (Aylton Escobar, 1943)
- Gloria
- Credo (Einojuhani Rautavaara, 1928-2016)
- Intermezzo
- Chanson a boire (Gabriel Bataille, 1574-1630)
- Tourdion quand je bois (Pierre Attaignant)
- Zuid-Afrikaans drinklied (Maarten van Ingelgem)